De cannabisvangsten van de Douane daalden in de eerste helft van 2026 met 62% ten opzichte van dezelfde periode een jaar eerder. Dat blijkt uit de halfjaarcijfers drugs en tabak die de Douane op 15 juli 2026 publiceerde. Douaniers troffen tussen januari en juni 7.894 kilo cannabis aan, tegenover 20.923 kilo in dezelfde periode van 2025.
De hoeveelheid onderschepte cocaïne beweegt juist de andere kant op. De Douane vond 19.332 kilo cocaïne in het eerste halfjaar van 2026, een stijging van 20% ten opzichte van de 16.104 kilo in dezelfde periode vorig jaar. Op Schiphol werden dit halfjaar 22 passagiers met cocaïne aangehouden, tegenover 103 in de eerste helft van 2025. De mainports Rotterdam en Schiphol blijven de belangrijkste toe- en uitvoerhavens voor beide stromen.
Verschuiving naar luchtvracht en kleinere havens
Hoewel de totale cannabisvangsten dalen, verschuift de smokkel naar andere routes. In de luchtstroom onderschepte de Douane 2.059 kilo cannabis, tegenover 1.127 kilo in de eerste helft van 2025. In de haven van Vlissingen nam de hoeveelheid juist toe, zowel bij inkomende als uitgaande lading. In de haven van Amsterdam waren dit eerste halfjaar nog geen onderscheppingen.
Deze verschuiving sluit aan bij een trend die eerder dit jaar al zichtbaar was. Cannabisindustrie.nl berichtte in het voorjaar over de toenemende cannabissmokkel per pakketpost in de regio Eindhoven, waarbij zendingen uit de Verenigde Staten en Canada naar fictieve Brabantse adressen werden verstuurd. De Douane ziet dat criminelen structureel op zoek gaan naar zwakke plekken in bestaande controlesystemen.
Internationale samenwerking centraal in aanpak
Directeur-generaal Douane Nanette van Schelven noemt de smokkelmethoden nadrukkelijk grensoverstijgend. Ze stelt dat de Douane inzet op “een breed offensief: versterkte controles en verdergaande samenwerking met partners in Nederland en daarbuiten.” Volgens Van Schelven blijft de Douane daarbij “slim en waakzaam” tegen illegale handel.
De Douane sloot in de eerste helft van 2026 samenwerkingsafspraken met Peru, Canada, Nigeria, Brazilië en Singapore, gericht op vroegtijdige detectie via informatie-uitwisseling. Binnen de Europese Unie werkt Nederland samen binnen EUCAB en de European Customs Authority (EUCA), waarin Nederland volgens de Douane een leidende rol vervult. Ook het risico op drop-offs, waarbij drugs vanaf zeeschepen in het water worden gedumpt en door kleinere boten opgepikt, krijgt aandacht na een signalering bij Zeeland dit jaar.
Deze aanpak past in een breder patroon. Eind 2025 meldde de Douane een recordhoeveelheid van 60.000 kilo onderschepte cannabis over het hele jaar, waarvan het grootste deel via de Rotterdamse zeehaven. De cijfers over de eerste helft van 2026 laten volgens de Douane nog geen definitieve trendbreuk zien.
Tabakssmokkel groeit als vast verdienmodel naast cannabis
Naast drugs ziet de Douane tabakssmokkel uitgroeien tot een structureel verdienmodel voor criminelen. In de eerste helft van 2026 werden ruim 106 miljoen illegale sigaretten onderschept, waarvan 80% via zeecontainers binnenkwam. De hoge Nederlandse accijnstarieven maken het land aantrekkelijk voor internationale fraude, aldus de Douane.
Om deze fraude tegen te gaan, breidt het combiteam Smoke, waarin Douane en FIOD samenwerken, uit met circa 25%. Ook is er een wetsvoorstel in de maak dat camera’s en drones toestaat bij toezicht op accijnsregels. Sinds 2023 geldt bovendien een vergunningplicht voor sigarettenproductiemachines, waardoor illegale fabrieken al in de opbouwfase kunnen worden aangepakt.
De Douane benadrukt dat het nog te vroeg is om, halverwege het jaar, definitieve conclusies te trekken over structurele verschuivingen in de cijfers.
